Erfgoedroof

Om vast te kunnen stellen welke vrijmetselaarsbezit sinds 1940 is vermist, is van belang vast te stellen waaruit de erfgoedcollecties van Orde en loges in 1940 bestonden. De onderzoekster van dit erfgoedroofproject, dr. Andréa Kroon, doet daarom óók onderzoek naar het ontstaan van het Vrijmetselarij Museum in Den Haag. Ze ontdekte onder meer dat het museum, waarvan de oprichting wordt toegeschreven aan Grootmeester prins Frederik in het midden van de 19de eeuw, veel ouder is dan gedacht. Vermoedelijk is het museum al opgericht in 1802. Kroon deed verslag van haar onderzoek op 25 mei j.l. tijdens de internationale studiedag van Stichting OVN, die geheel gewijd was aan de geschiedenis en collectie van het Vrijmetselarij Museum. De lezing, From 18th century club archive to cultural heritage: the history of the Dutch Museum of Freemasonry , is hier terug te luisteren. Impressie van de lezing op de OVN-studiedag op 25 mei 2023. Foto: Marty Bax.

Wat een bijzondere week! De Amerikaanse toponderzoeker dr. Patricia Kennedy Grimsted was eregast bij een geslaagde expertmeeting, die we in het Vrijmetselarij Museum organiseerden. Grimsted is wereldwijd bekend om haar inzet voor restitutie van erfgoed dat in WO2 werd geroofd door de bezetter. Tijdens haar bezoek aan Nederland sprak zij met zowel oud-collega’s als onderzoekers die nu aan herkomst- en restitutieprojecten werken, w.o. Marty Bax (geroofde Joodse boeken), Julie-Marthe Cohen (geroofde Joodse ritualia) en ikzelf (geroofd vrijmetselaarserfgoed, incl. ritualia). De aanwezigen waren enigszins ‘flabbergasted’, toen ik oorlogsarchief uit de museumcollectie op tafel bracht, waaronder onbekende inventarissen van geroofde boedels. Het geeft aan dat deze collectie van discipline-overschrijdend belang is. V.l.n.r.: Andréa Kroon,  Corien Glaudemans ,  Eric Ketelaar , Patricia K. Grimsted, Marty Bax, Frits Hoogewoud. Niet op de foto, maar wel aanwezig, waren  Blair Adam...